Biết luật rồi thì câu hỏi tiếp theo là: đổi quân nào lấy quân nào thì lợi.
Bảng giá trị
| Quân | Giá trị |
|---|---|
| Xe | 9 |
| Pháo | 4.5 |
| Mã | 4 |
| Tốt đã qua sông | 2 |
| Sĩ | 2 |
| Tượng | 2 |
| Tốt chưa qua sông | 1 |
Đây là con số tham khảo, không phải chân lý. Nhưng ba điều rút ra từ bảng này thì đúng gần như luôn:
Xe đáng giá hơn hai quân nhẹ cộng lại. Đừng đổi Xe lấy một Mã hay một Pháo.
Tốt qua sông đáng gấp đôi Tốt chưa qua. Đẩy Tốt qua sông là một cách tăng lực miễn phí.
Pháo mạnh hơn Mã lúc đầu ván, yếu hơn lúc cuối ván. Pháo cần ngòi, mà cuối ván bàn cờ thưa quân nên hết ngòi để bắn. Ngược lại Mã càng cuối ván càng thoáng chân.
Ba nguyên tắc mười nước đầu
Chưa cần biết tên khai cuộc nào, ba điều này đã đủ để không thua sớm.
Ra Xe sớm
Đây là lỗi số một của người mới: đẩy Tốt, nhảy Mã lung tung, trong khi hai con Xe vẫn nằm im ở hàng cuối.
Ưu tiên số một trong mọi ván là kích hoạt được ít nhất một Xe trong vài nước đầu. Một con Xe đã ra trận đáng giá hơn hai con Tốt ăn được.
Đừng đi một quân hai lần khi chưa cần
Mỗi nước là một đơn vị thời gian. Đi lại một quân đã đi là mất một nhịp, trong khi đối thủ đưa thêm quân ra trận.
Đừng tham ăn quân
Câu này đáng chép ra giấy: ăn quân mà mất tiên không phải là hay.
Tiên là quyền chủ động, là việc đối thủ phải chạy theo phản ứng với bạn. Ăn được một con Tốt nhưng để đối thủ phát triển thêm hai quân là một cuộc đổi chác lỗ.
Giữ trung lộ
Lộ 5 là đường dọc đi thẳng vào Tướng. Ai kiểm soát được trung lộ thì có sẵn một mũi tấn công.
Đây chính là ý đồ của nước Pháo đầu, khai cuộc bạn sẽ học ở chặng 14.